NPV İçin Nakit Akışları Nasıl Girilir?
NPV hesaplama aracında ilk satır bugünü, sonraki satırlar seçtiğiniz aralıklarla gerçekleşen dönem sonlarını temsil eder. Net bugünkü değer hesabını kurarken yalnızca toplam kazancı değil, paranın hangi dönemde ödendiğini veya alındığını da belirtmeniz gerekir.
- Para Birimi: Tüm tutarları aynı para biriminde hazırlayın. Bu seçim döviz kuru dönüşümü yapmaz.
- Yıllık İskonto Oranı: Yüzde değerini girin; örneğin %15 için 15 yazın. Aylık nakit akışı seçseniz de bu alan yıllık oran ister.
- Nakit Akışı Sıklığı: Yıllık, 6 aylık, 3 aylık veya aylık seçeneklerinden akışlarınıza uygun olanı seçin.
- 0. Dönem — Başlangıç: Bugün yapılan 100.000 TL yatırımı -100000 olarak girin. Başlangıç yatırımı bu satırda hesaba katılır; sonuçtan yeniden düşülmez.
- Sonraki dönemler: Nakit girişlerini pozitif, çıkışlarını negatif yazın. Aynı dönemdeki giriş ve çıkışları netleştirin: 60.000 TL tahsilat ve 25.000 TL gider için 35.000 TL girilir.
- + Nakit Akışı Ekle: Proje süresine göre satır ekleyin. Nakit hareketi olmayan döneme 0 yazın; aradaki satırı silmek sonraki akışları daha erken döneme taşır.
“NPV Hesapla” düğmesi net bugünkü değeri, dönemsel efektif oranı, nominal giriş ve çıkış toplamlarını, kârlılık endeksini ve dönem bazlı iskonto tablosunu gösterir. Baştaki satır dâhil beş satır bulunması, yıllık seçimde dört yıllık gelecek nakit akışı anlamına gelir.
Net Bugünkü Değer Formülü ve 0. Dönem
Her dönemin nakit akışı önce bugüne indirgenir, sonra bu değerler toplanır:
NPV = CF₀ + CF₁ / (1 + i) + CF₂ / (1 + i)² + … + CFₙ / (1 + i)ⁿ
- CF₀: Bugünkü net nakit akışı; başlangıç yatırımı varsa çoğunlukla negatiftir.
- CFₜ: t’nci dönemin sonundaki net nakit akışı.
- i: Nakit akışı sıklığına uygun dönemsel iskonto oranı; formülde ondalık yazılır.
- n: Başlangıçtan sonraki dönem sayısı.
0. dönemin iskonto faktörü 1’dir; bugün ödenen tutar indirgenmez. Başlangıç yatırımını pozitif bir maliyet olarak ayrı yazan gösterimde formül, “gelecekteki nakit akışlarının bugünkü değer toplamı − başlangıç yatırımı” şeklindedir. İki gösterim aynı hesabı anlatır; yatırımı hem negatif satıra yazıp hem yeniden çıkarmayın.
100.000 TL Yatırım İçin NPV Hesaplama Örneği
Bugün 100.000 TL harcandığını; dört yılın sonunda sırasıyla 30.000, 35.000, 40.000 ve 45.000 TL net nakit girişi beklendiğini varsayalım. Yıllık iskonto oranı örnek olarak %15, sıklık “Yıllık” olsun.
| Dönem | Nakit akışı | Bugünkü değer |
|---|---|---|
| 0 — bugün | -100.000 TL | -100.000,00 TL |
| 1. yıl sonu | 30.000 TL | 26.086,96 TL |
| 2. yıl sonu | 35.000 TL | 26.465,03 TL |
| 3. yıl sonu | 40.000 TL | 26.300,65 TL |
| 4. yıl sonu | 45.000 TL | 25.728,90 TL |
NPV = -100.000 + 30.000 / 1,15 + 35.000 / 1,15² + 40.000 / 1,15³ + 45.000 / 1,15⁴ = 4.581,53 TL.
Nominal girişlerin toplamı 150.000 TL, başlangıç yatırımı çıkarıldıktan sonraki nominal fark 50.000 TL’dir. Ancak %15 iskonto ile gelecekteki girişlerin bugünkü toplam değeri 104.581,53 TL’ye iner. 4.581,53 TL, seçilen iskonto oranı dikkate alındıktan sonraki bugünkü değer fazlasıdır; banka bakiyesi veya kesin gerçekleşecek kazanç değildir. Hesap ara adımlarda tam hassasiyetle yürür; tabloda yuvarlanan satırları toplamak kuruş farkı doğurabilir.
NPV Pozitif, Negatif veya Sıfır Çıkarsa Ne Anlama Gelir?
- NPV > 0: Girilen nakit akışları ve iskonto oranıyla proje pozitif net bugünkü değer üretir.
- NPV = 0: Bugünkü değer cinsinden girişler çıkışları karşılar. Bu, nominal kazancın mutlaka sıfır olduğu anlamına gelmez.
- NPV < 0: Nakit akışları seçilen iskonto oranını karşılamaya yetmez. Nominal gelir toplamı maliyetten yüksek olsa bile NPV negatif olabilir.
Yukarıdaki dört yıllık örnekte yalnızca oranı %25 yaparsanız sonuç -14.688 TL olur. Projenin tutarları değişmemiş, gelecekteki paraya verilen bugünkü değer değişmiştir. %15 ve %25 burada öğretici varsayımlardır; güncel piyasa oranı veya yatırım önerisi değildir.
Alternatif projelerde aynı değerleme tarihini, tutarlı oran yaklaşımını ve karşılaştırılabilir nakit akışı kapsamını kullanın. Pozitif NPV tek başına nakit sıkışıklığını, finansman erişimini veya tahminlerin gerçekleşme riskini ortadan kaldırmaz.
Aylık Nakit Akışında Yıllık İskonto Oranı Nasıl Çevrilir?
Bu araç yıllık oranı dönemsel efektif orana dönüştürür. Yıldaki dönem sayısı m ise:
i = (1 + r)1/m − 1
Burada r yıllık oranın ondalık karşılığıdır. Yıllık seçimde m = 1, 6 aylıkta 2, 3 aylıkta 4, aylıkta 12 kullanılır. Örneğin yıllık %12 için aylık oran (1,12)1/12 − 1 ≈ %0,9489 olur; doğrudan %12 / 12 = %1 değildir.
Aynı -100.000, 30.000, 35.000, 40.000 ve 45.000 TL dizisini “Aylık” ve yıllık %12 ile çalıştırdığınızda NPV 46.277,53 TL çıkar. Bu senaryoda girişler dört yıl içinde değil, ilk dört ayın sonunda gerçekleşir. Sıklığı değiştirmek yalnızca ekrandaki etiketi değiştirmez; paranın zamanlamasını değiştirir.
İskonto Tablosu ve Kârlılık Endeksi Nasıl Okunur?
İskonto faktörü, bir dönemin nakit akışına uygulanan 1 / (1 + i)ᵗ katsayısıdır. Bugünkü değer, tutarın bu katsayıyla çarpımıdır. Kümülatif sütunu, başlangıçtan ilgili döneme kadar bugünkü değerlerin toplamını gösterir. İlk kez pozitif olması o satıra kadar indirgenmiş akışların başlangıç dâhil çıkışları karşıladığını gösterir; sonraki giderler toplamı tekrar azaltabilir.
Başlangıçta tek yatırım, ilerleyen dönemlerde yalnızca pozitif net giriş bulunan örnekte kârlılık endeksi 104.581,53 / 100.000 ≈ 1,0458 olur. Bu bir yüzde getiri değildir. Daha sonraki dönemlerde de çıkış varsa yalnızca başlangıç tutarına bölerek yorumlamayın; tüm çıkışların bugünkü değerleri dikkate alınmalıdır. NPV parasal büyüklük, endeks ise orandır.
Excel NPV ile Sonuç Neden Farklı Olabilir?
Excel’in NPV işlevi kendisine verilen ilk nakit akışını birinci dönemin sonunda kabul eder. Bu araçtaki ilk satır ise 0. dönemdir. Karşılaştırmada bugünkü yatırım NPV işlevinin içine değil, sonucuna eklenmelidir. İngilizce işlev adlarıyla yukarıdaki örnek:
=NPV(15%,30000,35000,40000,45000)-100000
İşlev adı, ondalık işareti ve bağımsız değişken ayırıcıları Excel diline/bölgesine göre değişebilir. Aylık karşılaştırmada da Excel’e yıllık oranı doğrudan vermeyin; bu aracın kullandığı dönemsel efektif oranı kullanın. Microsoft NPV belgesi dönem sonu kabulünü ve başlangıç nakit akışının ayrı eklenmesini açıklar.
Tarihler düzensizse: Bu formda gerçek ödeme tarihleri yoktur. Ödemeler eşit aralıklı değilse sırf sırayla satır yazmak tarih farklarını korumaz. Tarihli nakit akışları için Microsoft XNPV yöntemi kullanılabilir; bu yöntem gün farklarını 365 günlük yıl üzerinden değerlendirir.
İskonto Oranı, Enflasyon ve Hesabın Sınırları
- İskonto oranı otomatik belirlenmez. Formdaki başlangıç değeri size uygun sermaye maliyeti veya beklenen getiri oranı olarak kabul edilmemelidir.
- Enflasyon yaklaşımı tutarlı olmalıdır. Fiyat artışlarını içeren nominal akışlarla nominal oranı, bugünün alım gücüyle hazırlanan reel akışlarla reel oranı eşleştirin; aynı etkiyi iki kez düşmeyin.
- Vergi ve ek giderler otomatik eklenmez. Tahmini vergiler, bakım, işletme giderleri, yenileme yatırımları ve varsa dönem sonu satış değeri ilgili net akışa dâhil edilmelidir.
- Net kâr, nakit akışıyla aynı değildir. Tahsil edilmemiş satış veya nakit çıkışı yaratmayan muhasebe kaydı doğrudan dönem tahsilatı/ödemesi sayılmaz.
- Oran ve dönemler sabit varsayılır. Yıldan yıla değişen iskonto oranı, kesin ödeme tarihi veya otomatik kur senaryosu bu formun kapsamında değildir.
- IRR ve NPV farklı çıktılardır. NPV seçtiğiniz oranda parasal değer hesaplar; IRR, NPV’yi sıfıra getiren oranı arar. Birden fazla işaret değişimi bulunan akışlarda IRR birden fazla olabilir veya uygun bir çözüm bulunamayabilir.
Sonuçlar girilen varsayımlara dayalıdır; yatırımın gerçekleşeceğini veya belirli bir getiri sağlayacağını garanti etmez. Önemli yatırım kararlarında nakit akışı tahminleri ve oran seçimi ayrıca değerlendirilmelidir.
Hesaplama Kaynakları ve Yöntem Rehberleri
- Microsoft – NPV, IRR ve nakit akışı zamanlaması
- OpenStax – Net bugünkü değer yöntemi ve iskonto oranının etkisi
Yukarıdaki sayısal örnekler, bu sayfadaki hesaplayıcının yıllık ve aylık seçenekleriyle kontrol edilmiştir.
Son güncelleme: 28 Ağustos 2026.
İlgili Hesaplayıcılar
- IRR Hesaplama – Nakit akışının iç verim oranı.
- CAGR Hesaplama – Başlangıç ve bitiş değeri arasındaki yıllık bileşik büyüme.
- Enflasyon Hesaplama – Fiyat değişiminin alım gücü üzerindeki etkisi.
- Yüzde Hesaplama – Oran ve tutar karşılaştırmaları.